Skrót „NP” ma kilka znaczeń. W polskim tekście najczęściej chodzi o „np.”, czyli „na przykład”, natomiast w technice, budownictwie, rolnictwie i oznaczeniach urządzeń może być częścią nazwy produktu lub symbolem określonego typu.
„Np.” jako skrót od „na przykład”
W języku polskim zapis „np.” oznacza „na przykład”. Stosuje się go przed przykładem albo wyliczeniem, aby zasygnalizować, że wymienione elementy nie wyczerpują całego zbioru.
Po skrócie stawia się kropkę. Nie należy jej usuwać także wtedy, gdy bezpośrednio po „np.” występuje dwukropek. Poprawny zapis wygląda tak:
- Wybierz materiał odporny na wilgoć, np.: stal nierdzewną lub tworzywo sztuczne.
- Niektóre urządzenia, np. zmywarki i piekarniki, mają oznaczenia literowe w nazwie modelu.
W konstrukcji „np.:” kropka należy do skrótu, a dwukropek pełni osobną funkcję interpunkcyjną. Zapis „np:” jest niepoprawny. W wielu zdaniach dwukropek nie jest jednak potrzebny, szczególnie gdy po skrócie pojawia się pojedynczy przykład włączony bezpośrednio w tok wypowiedzi.
Co oznacza NP w technice i budownictwie?
W dokumentacji technicznej wielkie litery NP zwykle nie oznaczają „na przykład”. Mogą być symbolem produktu, serii albo konkretnego komponentu. Znaczenie trzeba odczytać z katalogu producenta, rysunku technicznego lub opisu zastosowania.
Przykładem są płytki perforowane NP, wykorzystywane do wykonywania prostych połączeń nakładkowych w konstrukcjach drewnianych. Symbol NP występuje także przy oznaczeniach nypli, takich jak Nypel NPL/NP(E), stosowanych w instalacjach wentylacyjnych. W tym przypadku litery identyfikują typ kształtki, a nie skrót językowy.
Najczęstsze branżowe zastosowania tego oznaczenia przedstawia tabela:
| Dziedzina | Znaczenie | Przykłady |
|---|---|---|
| Budownictwo | Oznaczenie elementów do połączeń lub komponentów instalacyjnych | Płytki perforowane NP, nyple NP |
| Rolnictwo | Oznaczenie nawozów zawierających azot i fosfor | Nawozy NP, nawozy NPK |
| Elektronika i AGD | Część symbolu modelu produktu | Zmywarka Whirlpool WIO 3C26 N P, oprawy LED z oznaczeniem NP |
Jak rozpoznać właściwe znaczenie?
Najprościej sprawdzić zapis i jego otoczenie. Małe litery oraz kropka, jak w „np.”, wskazują zwykle na skrót językowy. Wielkie litery bez kropki, numer katalogowy albo nazwa urządzenia sugerują oznaczenie techniczne lub model produktu.
W opisie nawozu NP odnosi się zazwyczaj do dwóch podstawowych składników pokarmowych: azotu i fosforu. W katalogu elementów konstrukcyjnych może oznaczać serię płytek lub nypli, a na tabliczce znamionowej urządzenia – fragment kodu modelu. Dlatego samo „NP” nie wystarcza do ustalenia znaczenia. Decydujący jest kontekst, w którym skrót został użyty.